Tất cả chất béo đều xấu? Các chuyên gia giải thích 4 sự thật hiện đại về chất béo

Tầm quan trọng của chất béo trong chế độ ăn uống

Kim tự tháp thực phẩm mới của Mỹ đã làm sống lại cuộc thảo luận về việc tiêu thụ chất béo lành mạnh. Nhiều người vẫn còn hiểu lầm về khái niệm “mập nhưng khỏe” hay “gầy nhưng mập”. Để làm rõ những điều này, các chuyên gia đã chỉ ra rằng không phải tất cả các loại thực phẩm chứa chất béo đều có hại cho sức khỏe, và một số kiểu cơ thể hoặc thành phần cơ thể có thể khỏe mạnh hơn.

Chất béo – Không chỉ là “kho lưu trữ”

Trong nhiều thập kỷ, mô mỡ (hay còn gọi là chất béo cơ thể) được xem như một “kho lưu trữ” mà cơ thể sử dụng để cách nhiệt và cung cấp năng lượng. Tuy nhiên, nghiên cứu gần đây đã chỉ ra rằng chất béo giống như một cơ quan, có khả năng sản xuất hormone và giao tiếp với não bộ cũng như hệ thống miễn dịch thông qua các tín hiệu.

Mặc dù hầu hết mọi người lo lắng về lượng mỡ có thể nắm trên cơ thể, nhưng các nghiên cứu đã phát hiện ra rằng chất béo “ẩn” hay còn gọi là mỡ nội tạng lại có hại cho sức khỏe hơn và có thể gây ra sự lão hóa của các cơ quan. Loại mỡ này bao quanh các cơ quan và thúc đẩy các bệnh mãn tính.

Thông điệp về việc cắt giảm chất béo

Khi nói đến loại chất béo mà chúng ta tiêu thụ, thông điệp từ các chuyên gia y tế thường khuyên nên hạn chế tối đa việc tiêu thụ chất béo, đặc biệt là chất béo bão hòa có trong bơ, sữa nguyên kem hay thịt đỏ, với các hướng dẫn truyền thống khuyên nên giới hạn chỉ khoảng 10% tổng lượng calo hàng ngày.

Gần đây, một số nghiên cứu đã đặt câu hỏi về ngưỡng này, cho thấy đối với những người có nguy cơ mắc bệnh tim thấp và mức cholesterol thấp, việc tiêu thụ chất béo bão hòa có thể không có tác động lớn như trước đây vẫn nghĩ.

Tầm quan trọng của việc thay thế nguồn chất béo

Việc thay thế nguồn chất béo này cũng quan trọng không kém so với chính bản thân chất béo. Các chuyên gia đã đồng ý rằng khuyến khích tiêu thụ thực phẩm ít chất béo và hạn chế tiêu thụ chất béo quá mức là một lời khuyên đã lỗi thời. “Nghiên cứu đã cập nhật các hướng dẫn tập trung nhiều hơn vào các mẫu ăn uống tổng thể và loại chất béo được tiêu thụ, thay vì chỉ đơn thuần là tối thiểu hóa tổng lượng chất béo,” một chuyên gia cho biết.

Chất béo không bão hòa và chất béo omega-3, như có trong dầu ô liu, bơ, hạt và cá béo như cá hồi, là những lựa chọn tốt cho sức khỏe. Hơn nữa, việc loại bỏ hoàn toàn chất béo bão hòa trong chế độ ăn có thể không khả thi đối với nhiều người. Thay vào đó, tốt hơn hết nên thay thế nguồn chất béo bão hòa bằng nguồn chất béo không bão hòa.

Vấn đề sức khỏe không chỉ dựa vào chỉ số BMI

Các chuyên gia khẳng định rằng vấn đề sức khỏe không thể chỉ dựa vào chỉ số BMI. Họ đã gặp những bệnh nhân có trọng lượng 54 kg nhưng vẫn bị gan nhiễm mỡ, kháng insulin và các vấn đề chuyển hóa khác. Điều này cho thấy rằng việc nhìn bên ngoài không thể đại diện cho sức khỏe bên trong của cơ thể.

Thậm chí, có khái niệm gọi là “TOFI” – tức là “Gầy bên ngoài, Mập bên trong”, nơi mà mỡ nội tạng tích tụ mặc dù vẻ bề ngoài bình thường. Điều này cho thấy rằng một người có thể trông gầy nhưng vẫn có nguy cơ về sức khỏe cao nếu họ có nhiều mỡ nội tạng.

Vị trí của mỡ có quan trọng hơn số lượng không?

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng mỡ nội tạng, hay mỡ bao quanh các cơ quan, có hại cho sức khỏe chuyển hóa hơn so với mỡ dưới da. Vị trí lưu trữ mỡ trong cơ thể có thể quan trọng hơn cho sức khỏe lâu dài. Mỡ nội tạng có liên quan chặt chẽ đến các bệnh mãn tính như bệnh tim và tiểu đường, trong khi mỡ dưới da lại ít nguy hiểm hơn.

Các chuyên gia khuyên rằng việc đo vòng bụng và các chỉ số chuyển hóa khác thường hữu ích hơn trong việc đánh giá nguy cơ sức khỏe so với chỉ số khối cơ thể (BMI) hay trọng lượng cơ thể đơn thuần.