[Hoá sinh] Đường fructose và hội chứng chuyển hoá (fructose and metabolic syndrome).

* Đường Fructose được chuyển hóa 100% tại bởi ĐƯỜNG FRUCTOSE VÀ HỘI CHỨNG CHUYỂN HÓA (FRUCTOSE AND METABOLIC SYNDROME)ì chỉ có mới có thể chuyển hóa được đường fructose trong khi các tế bào khác trong cơ thể thì không.
+ Đường Fructose vào thông qua protein GLUT5, và fructose thì không kích thích tụy tiết ra insulin.
+ Fructose được men Fructokinase chuyển thành Fructose 1-P, và quá trình chuyển hóa này cần năng lượng ATP gấp 3-4 lần so với chuyển hóa đường glucose, do đó tạo ra 1 số lượng lớn acid uric gây ra bệnh Gút (Gout) và tăng (Hypertension).
– Acid uric gây tăng do nó ức chế 1 enzyme ở tế bào nội mô mạch có tên là endothelial nitric oxide synthase, làm giảm tổng hợp Nitric oxide (NO) dẫn tới tăng .
+ Nhìn vào về mối liên quan giữa việc tiêu thụ đường fructose và acid uric cũng như trên 4867 trẻ vị thành niên, các bạn dễ dàng nhận thấy càng tiêu thụ nhiều đường fructose thì acid uric càng tăng và tâm thu càng tăng.(1)
+ Một khác trên 30 trẻ vị thành niên tuổi từ 11-17 trên tạp chí JAMA năm 2008 cho thấy Allopurinol (là 1 thuốc điều trị bệnh gút) có tác dụng hạ 1 cách rõ rệt, chứng tỏ acid uric là 1 phần quan trọng trong tăng nguyên phát mà ít ai để ý tới.(2)
– Quay trở lại với sơ đồ chuyển hóa đường Fructose tại , Fructose 1-P cũng được chuyển thành pyruvate, và pyruvate cũng đi vào trong ty thể (Mitochondria), tạo ra rất nhiều citrate so với đường glucose.
+ Citrate đi ra khỏi ty thể, được chuyển hóa bởi 3 enzymes là ACL, ACC và FAS để tạo nên VLDL.
Và quá trình này có tên gọi là De Novo Lipogenesis (có nghĩa là quá trình tạo mỡ).
VLDL di chuyển trong và lắng đọng tại mô mỡ dưới dạng TG tạo nên mỡ thừa.
– Ngoài ra chuyển hóa đường Fructose còn tạo ra Fructose 1,6-bis-P tạo ra Xylulose-5-P, từ đó kích họat PP2A, sau đó là ChREBP, từ đó tiếp tục kích hoạt quá trình tạo mỡ De Novo Lipogenesis thông qua 3 enzymes là ACL, ACC và FAS tạo nên nhiều VLDL hơn nữa.
Dẫn tới tình trạng rối loạn mỡ (Tăng TG , giảm HDL), thừa cân béo phì, nhiễm mỡ.
+ Một từ năm 1996 cho thấy, đường fructose làm tăng quá trình tạo mỡ De Novo Lipogenesis hơn 30% so với đường glucose.(3)
+ Một năm 2008 cho thấy đường fructose làm tăng đáng kể TG .(4)
+ Một khác vào năm 2005 cho thấy, 6 ngày sau chế độ ăn giàu fructose, TG tăng cao gấp đôi, quá trình tạo mỡ De Novo Lipogenesis tăng cao gấp 5 lần, và tự do tăng cao gấp 2 lần.(5)
Advertisement
– Nhìn lại sơ đồ chuyển hóa, các bạn sẽ thấy tự do tạo ra trong quá trình chuyển hóa đường Fructose tại sẽ gây ra tình trạng đề kháng insulin tại cơ.
Ngoài ra Fructose-1-P còn kích thích tạo ra JNK1, JNK1 tạo ra dạng bất hoạt của IRS-1 gây ra tình trạng đề kháng insulin tại dẫn tới nguy cơ cao bị tiểu đường tuýp 2, thúc đẩy làm tăng insulin và tạo mỡ nhiều hơn.
– Fructose còn làm tăng FOXO1, làm tăng quá trình tân tạo đường, tăng đường dẫn tới tình trạng tăng insulin ở hệ trung ương (central nervous system (CNS) hyperinsulinemia) dẫn tới tình trạng đề kháng leptin tại , thúc đẩy bạn ăn nhiều hơn so với bình thường.
* Như vậy rõ ràng việc TIÊU THỤ ĐƯỜNG FRUCTOSE KÉO DÀI sẽ dẫn tới hội chứng chuyển hóa, gây ra hàng loạt các vấn đề cho như thừa cân béo phì, rối loạn mỡ , nhiễm mỡ, tăng , bệnh gút, tiểu đường tuýp 2…
– Nhắc lại cho các bạn nhớ là:
FRUCTOSE LÀ ĐƯỜNG CÓ TRONG TRÁI CÂY, ÉP TRÁI CÂY, MẬT ONG…
TUY NHIÊN, ĐƯỜNG FRUCTOSE CÒN LÀ THÀNH PHẦN CHÍNH CỦA SIRO BẮP NỒNG ĐỘ FRUCTOSE CAO (HFCS-HIGH FRUCTOSE CORN SYRUP) ĐƯỢC SẢN XUẤT TỪ BỘT BẮP VÀ ĐƯỢC SỬ DỤNG RẤT NHIỀU TRONG NGÀNH CÔNG NGHIỆP THỰC PHẨM NHƯ BÁNH, KẸO, NGỌT VÀ CÁC THỰC PHẨM ĐƯỢC CHẾ BIẾN SẴN.
– Nhớ nha các bạn, nếu sau này có đi thăm người thân nằm viện vì bị tăng , gút, tiểu đường tuýp 2… thì đừng mua ép trái cây,… để thăm bệnh nha các bạn!
là vàng, hãy tự chăm sóc mình nha các bạn, lựa chọn nên ăn gì, nên hạn chế ăn gì để không lâm vào cảnh tiền mất tật mang.
Nguồn: DekiClinic channel.
Advertisement

Giới thiệu Lac Thu

Avatar

Like page Y lâm sàng để cập nhật những thông tin và bài viết mới nhất!

Check Also

[Sổ tay Harrison Số 159] Viêm ruột

Viêm ruột (IBD) là rối loạn viêm mãn tính đường tiêu hóa chưa rõ nguyên …