[UỐN VÁN] Đừng ” lơ là ” với sát thủ nguy hiểm – uốn ván

Advertisement

      Bệnh uốn ván có tính chất nguy hiểm gây tử vong cao bởi diễn biến phát triển bệnh khó kiểm soát và quá trình điều trị bệnh rất phức tạp, khó khăn đối với cả người bệnh và bác sĩ. Vậy uốn ván là gì? do nguyên nhân nào gây nên và cách điều trị như thế nào? Bài viết sau đây sẽ đề cập rõ ràng và đầy đủ về điều đó.

 

 I. BỆNH UỐN VÁN LÀ GÌ?

+) Uốn ván là một bệnh nhiễm trùng vi khuẩn nghiêm trọng ảnh hưởng đến hệ thống thần kinh và khiến các cơ bắp trên khắp cơ thể bị thắt chặt. Nó cũng được gọi là bệnh cứng khít hàm (lockjaw) vì nhiễm trùng thường gây ra các cơn co thắt cơ ở hàm và cổ. Tuy nhiên, cuối cùng nó có thể lan sang các bộ phận khác của cơ thể.

+)Vắc-xin ngừa uốn ván đã có thể giúp ngăn ngừa được bệnh này. Nhờ được sử dụng rộng rãi nên chứng bệnh này trở nên hiếm gặp ở Mỹ. Tuy vậy, nhiều người lớn ở đây cũng cần được chủng ngừa uốn ván. Nó phổ biến hơn ở các quốc gia khác mà don không có chương trình tiêm chủng mạnh.

Tuy nhiên, vắc-xin này không tồn tại mãi mãi. Cần tiêm nhắc lại uốn ván mỗi 10 năm một lần để đảm bảo khả năng miễn dịch.

 II. NGUYÊN NHÂN NÀO DẪN TỚI UỐN VÁN?

 +)  Vi khuẩn được gọi là Clostridium tetani gây uốn ván. Các bào tử của vi khuẩn có thể được tìm thấy trong bụi, bụi bẩn và phân của động vật. Bào tử là cơ quan sinh sản nhỏ được sản xuất bởi một số sinh vật. Chúng thường chống lại các điều kiện môi trường khắc nghiệt, chẳng hạn như nhiệt độ cao.

+) Uốn ván không lây từ người sang người. Bệnh uốn ván phổ biến hơn ở vùng khí hậu nóng, ẩm ướt với đất đai phong phú. Nó cũng phổ biến hơn ở các khu vực đông dân cư.

+) Vì vậy có những trường hợp dẫn tới bị bệnh uốn ván như sau:

  • Chấn thương với mô chết
  • Bỏng
  • Vết thương đâm thủng từ xỏ khuyên, hình xăm, sử dụng thuốc tiêm hoặc chấn thương (chẳng hạn như bước lên móng tay)
  • Vết thương nhiễm bẩn, phân hoặc nước bọt

 +) Có những trường hợp ít phổ biến hơn, nhưng vẫn có nguy cơ gây bệnh:

  • Động vật cắn
  • Nhiễm trùng răng
  • Côn trung căn
  • Vết loét mãn tính và nhiễm trùng

Các vi khuẩn di chuyển qua máu hoặc dây thần kinh đến hệ thống thần kinh trung ương.

 III. CƠ CHẾ HOẠT ĐỘNG CỦA VI KHUẨN

Một người có thể bị nhiễm bệnh khi những bào tử này xâm nhập vào máu thông qua vết cắt hoặc vết thương sâu. Các bào tử vi khuẩn sau đó lan sang hệ thống thần kinh trung ương và tạo ra một loại độc tố gọi là tetanospasmin. Độc tố này là một chất độc ngăn chặn các tín hiệu thần kinh từ tủy sống đến cơ bắp của bạn. Điều này có thể dẫn đến co thắt cơ nghiêm trọng.

 IV. CÁC TRIỆU CHỨNG:

 ==> Các triệu chứng uốn ván có thể bao gồm:

  • Đau đầu
  • Cứng cơ, bắt đầu ở hàm, sau đó là cổ và cánh tay, chân hoặc bụng
  • Khó nuốt
  • Sự bồn chồn và cáu kỉnh
  • Đổ mồ hôi và sốt
  • Đánh trống ngực và huyết áp cao
  • Cơ bắp co thắt ở mặt, gây ra một nụ cười hoặc nụ cười ổn định trông kỳ lạ

Uốn ván ảnh hưởng đến các dây thần kinh kiểm soát cơ bắp của bạn, có thể dẫn đến khó nuốt. Bạn cũng có thể bị co thắt và cứng ở các cơ khác nhau, đặc biệt là những người ở hàm, bụng, ngực, lưng và cổ. Nếu không được điều trị, uốn ván có thể gây tử vong do nghẹt thở.

  ==> Các triệu chứng uốn ván phổ biến khác là:

  • Nhịp tim nhanh
  • Sốt
  • Đổ mồ hôi
  • Huyết áp cao

Thời gian ủ bệnh – thời gian giữa tiếp xúc với vi khuẩn và khởi phát bệnh – là từ 3 đến 21 ngày. Các triệu chứng thường xuất hiện trong vòng 14 ngày. Nguồn nhiễm trùng ban đầu. Nhiễm trùng xảy ra nhanh hơn sau khi tiếp xúc thường nặng hơn và tiên lượng xấu hơn.

 V. CHẨN ĐOÁN BỆNH BẰNG CÁCH NÀO?

  • Không giống như nhiều bệnh khác, uốn ván thường không được chẩn đoán thông qua các xét nghiệm trong phòng thí nghiệm. Tuy nhiên, bác sĩ vẫn có thể thực hiện các xét nghiệm trong phòng thí nghiệm để giúp loại trừ các bệnh có triệu chứng tương tự. Chúng bao gồm viêm màng não, nhiễm trùng do vi khuẩn ảnh hưởng đến não và tủy sống hoặc bệnh dại, nhiễm virus gây sưng não.
  • Bác sĩ cũng sẽ chẩn đoán uốn ván dựa trên lịch sử tiêm chủng của bạn. Bạn có nguy cơ mắc bệnh uốn ván cao hơn nếu bạn chưa được tiêm chủng ngừa hoặc nếu bạn quá hạn cho một mũi tiêm nhắc lại.
  • Advertisement

 VI. ĐIỀU TRỊ

Điều trị phụ thuộc vào mức độ nghiêm trọng của các triệu chứng của bạn. Uốn ván thường được điều trị bằng nhiều loại trị liệu và thuốc, như:

  • Kháng sinh. Bác sĩ cũng có thể cho bạn dùng kháng sinh, bằng đường uống hoặc tiêm, để chống lại vi khuẩn uốn ván. Như kháng sinh như penicillin để tiêu diệt vi khuẩn trong hệ thống của bạn
  • Globulin miễn dịch uốn ván (TIG) để trung hòa các độc tố mà vi khuẩn đã tạo ra trong cơ thể bạn
  • Vắc xin. Tất cả những người bị uốn ván nên được chủng ngừa uốn ván ngay khi họ được chẩn đoán mắc bệnh này.
  • Thuốc an thần. Các bác sĩ thường sử dụng thuốc an thần mạnh để kiểm soát co thắt cơ bắp.
  • Thuốc giãn cơ để kiểm soát co thắt cơ
  • Làm sạch vết thương để loại bỏ nguồn vi khuẩn
  • Trong một số trường hợp, một thủ tục phẫu thuật gọi là mảnh vỡ được sử dụng để loại bỏ mô chết hoặc bị nhiễm bệnh. Nếu bạn gặp khó khăn khi nuốt và thở, bạn có thể cần ống thở hoặc máy thở (máy di chuyển không khí vào và ra khỏi phổi).

Các loại thuốc khác, chẳng hạn như magiê sulfat và thuốc chẹn beta nhất định, có thể được sử dụng để điều chỉnh hoạt động cơ bắp không tự nguyện, chẳng hạn như nhịp tim và nhịp thở của bạn. Morphine có thể được sử dụng cho mục đích này cũng như an thần.

Vì vậy, hãy đến bác sĩ hoặc phòng cấp cứu ngay lập tức nếu bạn nghĩ rằng bạn có thể bị uốn ván. Ngay cả khi bạn bị uốn ván một lần, bạn vẫn có thể bị lại một ngày nào đó nếu bạn không được bảo vệ bởi vắc-xin. Xin đừng “ coi thường “ hay “ lơ là” với căn bệnh uốn ván nguy hiểm này!

—————————————————

Nguồn: Medcape, Healthline and CDC

“Y LÂM SÀNG là dự án mới, hàng ngày mang đến những cases lâm sàng hay. Hy vọng mang lại những thông tin và kiến thức bổ ích cho các bạn sinh viên Y Khoa”

#Admin#xuhinguyen

Xem case lâm sàng hay tại địa chỉ: https://ykhoa.org/category/chuyen-de/ca-lam-sang/

Tải ebook Y khoa miễn phí tại: https://ykhoa.org/category/ebook/

Tham gia cùng chúng tôi tại: https://forms.gle/cQ5M7AdaesKCTcjt9″

Advertisement
Print Friendly, PDF & Email

Giới thiệu Xuân Hiền

Học Y Đa Khoa tại Đại học Duy Tân " Hãy làm hết mình với hiện tại, hãy tốt hơn mình ở quá khứ và luôn chia sẻ kiến thức bổ ích với mọi người "

Check Also

[Guidelines] Chia sẻ các điểm chính của 12 hướng dẫn lâm sàng năm 2020 và cuối 2019 (NEJM keypoints)

Advertisement Toàn bộ bản tóm tắt 12 guidelines tại link sau: https://bit.ly/2TyOVbo Cập nhật hướng dẫn …