Đánh giá hiệu quả và khả năng dung nạp của Macrogol 3350 kèm chất điện giải trong điều trị táo bón mạn tính ở trẻ em

1. Các nguyên nhân phổ biến gây táo bón ở trẻ em

Táo bón là một rối loạn tiêu hóa thường gặp, bắt nguồn từ nhiều yếu tố khác nhau liên quan đến thói quen sinh hoạt, tâm lý và tình trạng sức khỏe của trẻ. Việc nhận diện đúng nguyên nhân là bước đầu tiên để can thiệp hiệu quả. Cụ thể:

• Chế độ dinh dưỡng và vận động: Việc trẻ không được cung cấp đủ lượng nước và chất xơ (do thói quen uống nhiều nước ngọt, ít ăn hoa quả và rau tươi), kết hợp với việc lười vận động sẽ khiến nhu động ruột hoạt động kém, phân dễ bị khô rắn và khó di chuyển.

• Yếu tố tâm lý và tổn thương cục bộ: Những rối loạn cảm xúc (bầu không khí gia đình căng thẳng, cha mẹ ly hôn, có em bé mới, bị bạn bè trêu chọc…) hoặc tình trạng nứt hậu môn gây đau đớn khi đi ngoài đều tạo ra tâm lý sợ hãi, khiến trẻ có xu hướng nín nhịn đi tiêu.

• Tác dụng phụ của thuốc và bệnh lý: Việc sử dụng một số loại thuốc (như thuốc ho, thuốc giảm đau hạ sốt, thuốc sắt, thuốc điều trị tiêu chảy…) hoặc trẻ đang mắc các bệnh lý liên quan đến đại trực tràng, hệ thần kinh, máu cũng là tác nhân trực tiếp làm trầm trọng thêm tình trạng ứ đọng phân.

2. Táo bón mạn tính ở trẻ và những hệ lụy đi kèm

Táo bón được coi là mạn tính khi tình trạng khó đi tiêu kéo dài liên tục trên 3 tháng. Trẻ bị táo bón thường xuyên phải đối mặt với các cơn đau bụng, đau rát khi đi đại tiện, nứt kẽ hậu môn, và tâm lý sợ hãi, nín nhịn đi tiêu. Vòng luẩn quẩn nín nhịn – phân khô cứng – đi tiêu đau rát khiến tình trạng bệnh ngày càng trầm trọng hơn.

3. Bối cảnh và mục tiêu nghiên cứu

Nghiên cứu tập trung vào việc giải quyết tình trạng táo bón mạn tính – được định nghĩa trong báo cáo là tình trạng táo bón kéo dài từ 3 tháng trở lên. Mục tiêu cốt lõi là kiểm tra xem việc sử dụng Macrogol 3350 kết hợp với các chất điện giải có thực sự mang lại hiệu quả cải thiện các triệu chứng lâm sàng và có an toàn cho trẻ khi sử dụng trong một thời gian nhất định hay không.

4. Thiết kế nghiên cứu và đối tượng tham gia

Đây là một nghiên cứu mở, được thực hiện tại một trung tâm duy nhất, kéo dài trong vòng 12 tuần liên tục. Đối tượng tham gia bao gồm 78 trẻ em, có độ tuổi trải dài từ 2 đến 11 tuổi. Điểm chung của tất cả các bệnh nhi tham gia là đều có tiền sử mắc chứng táo bón mạn tính kéo dài ít nhất 3 tháng trước khi bắt đầu thử nghiệm. Các bé được chỉ định sử dụng Macrogol 3350 kèm chất điện giải và được theo dõi sát sao sự thay đổi của các triệu chứng.

5. Cải thiện đột phá về tần suất và các triệu chứng đi kèm

Sau 12 tuần theo dõi và đánh giá, kết quả lâm sàng đã cho thấy sự thay đổi rõ rệt trên các chỉ số chính:

• Tần suất đại tiện: Trước khi điều trị, trung bình mỗi tuần các bé chỉ đi tiêu tự nhiên khoảng 1.4 lần. Vào tuần thứ 12 của nghiên cứu, con số này đã tăng lên mức 7.1 lần/tuần, cho thấy chức năng bài tiết đã được đưa về nhịp độ bình thường.
• Cải thiện tình trạng đau đớn: Táo bón mạn tính thường đi kèm với những cơn đau thắt. Kết quả cho thấy tỷ lệ trẻ bị đau bụng đã giảm mạnh từ 69% xuống chỉ còn 4%. Đặc biệt, triệu chứng đau rát khi đại tiện – nỗi ám ảnh lớn nhất khiến trẻ sợ đi vệ sinh – cũng giảm sâu từ 79% xuống mức 9%.
• Giảm thiểu chứng són phân: Tình trạng són phân (đại tiện không tự chủ) do khối phân ứ đọng chèn ép cũng ghi nhận sự sụt giảm đáng kể, từ 76% ở thời điểm ban đầu xuống còn 27%.

6.Khả năng dung nạp và tính an toàn của liệu pháp

Bên cạnh hiệu quả điều trị, tính an toàn là yếu tố được nhóm nghiên cứu đặt lên hàng đầu. Báo cáo ghi nhận Macrogol 3350 kèm chất điện giải được dung nạp rất tốt ở nhóm trẻ từ 2 đến 11 tuổi. Phần lớn các tác dụng phụ phát sinh trong quá trình thử nghiệm đều ở mức độ nhẹ và được xác định là không liên quan trực tiếp đến thuốc điều trị. Tỷ lệ trẻ phải ngừng sử dụng thuốc chỉ ở mức rất thấp (khoảng 4%), và nguyên nhân chủ yếu là do không tuân thủ đúng phác đồ điều trị.

7. Kết luận lâm sàng

Dựa trên những bằng chứng xác thực từ 12 tuần thử nghiệm, nhóm tác giả kết luận rằng Macrogol 3350 kết hợp chất điện giải là một phương pháp điều trị hiệu quả và có khả năng dung nạp tốt đối với chứng táo bón mạn tính ở trẻ em trong độ tuổi từ 2 đến 11.

Nguồn trích dẫn:

Hardikar W, Cranswick N, Heine RG (2007). Macrogol 3350 plus electrolytes for chronic constipation in children: a single-centre, open-label study.

Tác giả: Huỳnh Mai Thuy

Hiệu đính: BS.Lê Thị Thảo Hiền, DS. Huỳnh Như Ngọc