[Hồi sức cấp cứu] Hiễu rõ về VASOPRESSOR

Chỉ định
Chỉ định đơn giản của vasopressor là tụt HA.
Tụt HA không phải là một chẩn đoán/ bệnh, chỉ là một . Bệnh không chết do tụt HA, bệnh chết vì , vì suy cơ quan – và những hợp này không phải là HA không đủ mà do lưu lượng không đủ.
Tuy nhiên, cần hiểu là, muốn có lưu lượng cần có , đó là lý do tại sao chúng ta thường coi như chỉ điểm thay thế để điều trị. Tụt HA có thể không có giảm tưới cơ quan và giảm tưới cơ quan có thể xảy ra khi HA bình thường, nhưng vì việc chẩn đoán chính xác điều này là phức tạp, bởi vậy trên ta thường đặt HA trung bình trên 65mmHg, sau đó là theo dõi dấu hiệu tưới cơ quan như tri giác, thể tích tiểu, nồng độ lactate
Có nhiều điều trị tụt HA hay , thuốc tăng bóp cơ tim trong tim, bù dịch trong giảm thể tích, thuốc vận mạch thường được dùng trong phân bố. Tuy nhiên, trong chẩn đoán và điều trị , không phải lúc nào cũng có thể chẩn đoán nguyên một cách nhanh chóng và chính xác, việc chờ đợi đáp ứng với dịch truyền.. có thể mất thời gian và làm xấu đi kết cục bệnh (do kéo dài thời gian thiếu cơ quan). Do đó, vận mạch có thể dùng sớm hơn để giữ HA, trong nhiễm khuẩn ta có thể sử dụng vận mạch cùng lúc với bù dịch chứ không nhất thiết phải đợi bệnh không đáp ứng với bù dịch mới dùng vận mạch.
Phân loại thuốc vận mạch
Những thuốc tác động lên mạch gây mạch gọi là vasopressor, đại diện nhóm này là norepinephrine, epinephrine.
Những thuốc tác động lên tim gọi là inotrope, đại diện nhóm này gồm những thuốc như: Dobutamine, levosimedan. Ta có thể chia làm positive inotropy (làm tim bóp mạnh hơn) và positive chronotropy (làm tim bóp nhanh hơn). Ta cũng có những cách chia khác, gồm lusitropy (tốc độ tim thư giãn); dromotropy (tác động lên hệ dẫn truyền của tim)… Nói chung, thường thì một thuốc sẽ cùng kích thích hoặc ức chế toàn bộ các đường trên nên sự phân chia là không quá , ta chỉ cần hiểu đơn giản là positive/negative inotropy.
Advertisement
Có những thuốc có tác động lên cả tim vẫn mạch , được gọi là inopressor, vừa mạch và tăng bóp cơ tim, các thuốc như norepinephrine hay epinephrine đều thuộc nhóm này. Cuối cùng, có nhóm thuốc tăng bóp cơ tim nhưng gây dãn mạch, nhưng thuốc này được gọi là inodilator, đại diện được dùng phổ biến là dobutamine và milrinone.
Quay ngược lại, tác động của thuốc vận mạch như thế nào là do vị trí thụ thể mà chúng tác động. Tác động chính của vasopressor hay inotrope là do tác động trên các catecholamine receptor (hoặc là alpha hoặc là beta). Thụ thể beta 1 nằm ở tim kích thích gây tăng bóp cơ tim; thụ thể beta 2 nằm ở cơ trơn thành mạch vành – mạch cơ – cơ reissensens tiểu phế quản kích thích gây dãn mạch – dãn phế quản. Thụ thể alpha 1 năm ở mạch ngoại vi kích thích gây mạch. Thụ thể dopamin có ở thần kinh trung ương và ngoại vi, ở ngoại vi có thụ thể D1 (mạch ngoại biên, mạch , mạch mạc treo) và D2 (tiền synap, có ức chế phóng thích các hóa trung gian).
Advertisement

Giới thiệu Diễn đàn Bác sĩ trẻ Việt Nam

Avatar
Y khoa không phải là một nghệ thuật, Y khoa là một khoa học thật sự, một khoa học vô cùng phức tạp đòi hỏi người hành nghề y phải khéo léo vận dụng kiến thức để không bỏ qua cơ hội cứu chữa người bệnh. Nếu mỗi người y khoa Việt Nam góp lên một tiếng nói, liên kết lại, chúng ta có thể thay đổi căn bản giáo dục Y khoa nước nhà. Hãy tham gia với chúng tôi tại: https://www.facebook.com/groups/diendanbacsitrevietnam

Like page Y lâm sàng để cập nhật những thông tin và bài viết mới nhất!

Check Also

[VYPO] Upadacitinib thể hiện hiệu quả vượt trội so với Abatacept

Upadacitinib thể hiện hiệu quả vượt trội so với Abatacept 2 thuốc trị viêm khớp …