[Medscape] Hội chứng hậu COVID là có thật và vẫn còn nhiều câu hỏi thực tế

Print Friendly, PDF & Email

Tóm tắt lại thì chúng ta vẫn còn nhiều điều để tìm hiểu về hội chứng hậu COVID-19.

Nhưng nó là thật và thực sự ảnh hưởng đến sức khỏe lâu dài đối với những người đang hồi phục sau nhiễm vi-rút corona.  Và chẩn đoán cũng như quản lý nó có thể trở nên phức tạp, vì một số triệu chứng của hội chứng hậu COVID-19 chồng lấp với các triệu chứng của các bệnh lý khác – và những gì nhiều người gặp phải khi họ hồi phục sau bất kỳ khó khăn nào ở phòng chăm sóc đặc biệt.

Các yếu tố nguy cơ phần lớn vẫn chưa được biết đến: Điều gì khiến một người có nhiều khả năng mắc các triệu chứng như mệt mỏi, “não sương mù” hoặc đau đầu so với người khác?  Các nhà nghiên cứu chỉ mới bắt đầu đưa ra một số câu trả lời hấp dẫn, nhưng bằng chứng mới chỉ là sơ bộ tại thời điểm này, các chuyên gia cho biết tại một cuộc họp báo truyền thông do Hiệp hội Bệnh truyền nhiễm Hoa Kỳ tài trợ.

Các câu hỏi chưa được trả lời bao gồm: Một phản ứng tự miễn dịch có dẫn đến hội chứng hậu COVID-19 không? Liệu vi-rút corona có tồn tại trong các ổ chứa bên trong cơ thể và kích hoạt lại sau đó không?  Những biện pháp bảo vệ chống lại hội chứng hậu COVID-19 mà vắc-xin và các phương pháp điều trị mang lại, nếu có, là gì?

Để xử lý những câu hỏi này và những câu hỏi khác, việc tạo ra một định nghĩa tiêu chuẩn về hội chứng hậu COVID-19 sẽ là một khởi đầu tốt.

“Các nghiên cứu cho đến nay đã sử dụng các định nghĩa khác nhau về hội chứng hậu COVID-19 “, bác sĩ Nahid Bhadelia, giám đốc sáng lập của Trung tâm Đại học Boston về Nghiên cứu và Chính sách các bệnh truyền nhiễm mới, cho biết trong cuộc họp.

Bhadelia, đồng thời là phó giáo sư y khoa tại Đại học Boston, nói rằng, cho đến nay mệt mỏi là triệu chứng phổ biến nhất của hội chứng hậu COVID-19 trong nghiên cứu.

“Điều khó khăn trong tình huống này là đã 2 năm xảy ra đại dịch toàn cầu. Tất cả chúng ta đều mệt mỏi. Làm thế nào để bạn phân tách điều này?”  bà hỏi.

Các triệu chứng phổ biến khác là khó suy nghĩ nhanh – còn được gọi là “não sương mù” – và cảm giác khó thở mặc dù oxy ở mức bình thường, bác sĩ Kathleen Bell cho biết.

Bell, giáo sư và chủ nhiệm Khoa Y học thể chất và Phục hồi chức năng tại Trung tâm Y tế Tây Nam thuộc Đại học Texas ở Dallas, cho biết, nhức đầu, đau khớp và cơ, mất khứu giác và vị giác dai dẳng cũng được nhiều phản hồi.

Không phải tất cả các triệu chứng đều là triệu chứng về thể chất.

Bell nói: “Những điều khá nổi bật mà chúng ta đang thấy là mức độ lo lắng, trầm cảm và mất ngủ rất cao”. Những điều này “thực sự có vẻ được liên kết độc lập với vi-rút thay vì chỉ là một bộ phận phản ứng hoàn toàn.”

Sẽ cần nhiều nghiên cứu hơn để phân biệt nguyên nhân của những tình trạng này.

Một chẩn đoán khó

Các chuyên gia cho biết: Không có định nghĩa chuẩn, phạm vi rộng của các triệu chứng và thiếu hướng dẫn cụ thể về cách quản lý chúng, góp phần làm cho việc phân biệt hội chứng hậu COVID-19 với các bệnh lý khác trở nên khó khăn hơn.

Bell cho biết: “Chúng tôi bắt đầu thấy một số đặc điểm thú vị về các quy định không chính xác với COVID, cả về người có các triệu chứng hội chứng hậu COVID-19 và các nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe”.

“Đôi khi hơi khó để phân loại nó ra,” bà nói.

Bell cho biết bà không cho rằng việc chẩn đoán sai là phổ biến, “nhưng rất khó cho các bác sĩ khi không gặp nhiều người mắc bệnh hội chứng hậu COVID-19.”

Lời khuyên là hãy xem xét các tình trạng khác.  Bà nói: “Bạn có thể mắc cả hội chứng hậu COVID-19  và các hội chứng khác. Như một trong những giáo viên của tôi thường nói: ‘Bạn có thể có cả ve và bọ chét.'”

Dự đoán hội chứng hậu COVID-19

Trong một nghiên cứu đang thu hút sự chú ý, các nhà nghiên cứu đã xác định được 4 điều ban đầu có liên quan đến khả năng ai đó bị COVID-19 sẽ bị những ảnh hưởng kéo dài cao hơn: bệnh đái tháo đường típ 2 tại thời điểm chẩn đoán, sự hiện diện của các tự kháng thể đặc biệt, mức độ bất thường của SARS-CoV-  2 RNA trong máu, và các dấu hiệu của vi-rút Epstein-Barr trong máu.

Nghiên cứu được công bố trực tuyến hôm thứ Hai trên tạp chí Cell, đã theo dõi 309 người từ 2 đến 3 tháng sau mắc COVID-19.

“Đó là việc quan trọng, nhưng đó là công việc sớm,” Bhadelia nói.  “Tôi nghĩ rằng chúng ta vẫn còn một khoảng thời gian để tìm hiểu cơ chế của hội chứng hậu COVID-19.”

Bệnh nhân không mong đợi nhận được sự chăm sóc khi mắc hội chứng hậu COVID-19

Bell nói: “Chúng ta đang thấy những quần thể khác nhau so với những gì chúng ta mong đợi khi đại dịch này bắt đầu”.

Thay vì gặp chủ yếu những bệnh nhân mắc COVID-19 nghiêm trọng, ” chúng ta đang thấy ưu thế của những người trong các phòng khám hội chứng hậu COVID-19 là những người chưa bao giờ nhập viện và có những người có thể gọi là các trường hợp nhiễm vi-rút corona nhẹ đến trung bình”, bà nói.

Ngoài ra, thay vì chỉ những bệnh nhân lớn tuổi, mọi người ở mọi lứa tuổi đang tìm kiếm dịch vụ chăm sóc hội chứng hậu COVID-19.

Một điều có vẻ chắc chắn hơn là sự thiếu đa dạng về người đến khám tại các phòng khám hội chứng hậu COVID-19 trên toàn quốc.

Bell nói: “Nhiều người trong chúng tôi có các phòng khám chuyên khoa hội chứng hậu COVID-19 sẽ nói với bạn rằng chúng tôi đang có xu hướng nhìn thấy những người dân có trình độ học vấn khá, ổn định về kinh tế xã hội tại các phòng khám này. Chúng tôi biết rằng dựa trên số liệu thống kê ban đầu về những người đang mắc COVID và mắc COVID có ý nghĩa mà chúng tôi có thể không nhìn thấy những quần thể đó để theo dõi.”.

Advertisement

Có phải là do quá trình tự viêm không?            

Vẫn chưa rõ liệu phản ứng tăng viêm có dẫn đến các triệu chứng dai dẳng sau mắc COVID-19 hay không.  Ví dụ, trẻ em và một số người trưởng thành đã phát triển các tình trạng viêm đa hệ thống liên quan đến COVID-19.

Có một dấu hiệu, Bhadelia nói “Tôi nghĩ bây giờ có đủ dữ liệu để cho thấy điều gì đó sẽ xảy ra”.  “Câu hỏi đặt ra là nó xảy ra thường xuyên như thế nào?”

Dành thời gian chăm sóc đặc biệt, ngay cả khi không mắc COVID-19, có thể dẫn đến các triệu chứng dai dẳng sau thời gian nằm viện, chẳng hạn như hội chứng suy hô hấp cấp tính. Bhadelia cho biết: Quá trình phục hồi có thể mất thời gian bởi vì ở trong ICU “về cơ bản của sinh lý học tương đương với một vụ tai nạn ô tô”. “Vì vậy, bạn cũng đang hồi phục sau đó.”

Bell đồng ý. “Bạn không chỉ phục hồi sau nhiễm vi-rút, bạn đang hồi phục sau khi đặt ống nội khí quản, nhiễm trùng thứ cấp, bệnh phổi thứ cấp, có thể là suy các cơ quan khác và việc nằm nghỉ trên giường kéo dài. Có rất nhiều thứ liên quan đến vấn đề đó, hơi khó để phân loại điều đó ra khỏi hội chứng hậu COVID-19 và ảnh hưởng trực tiếp của vi-rút là gì. ”

Cũng là một cơ hội nghiên cứu

Bell nói: “Tôi ghét phải gọi nó như vậy, nhưng chúng ta chưa bao giờ có cơ hội [ở nơi] chúng ta có nhiều người mắc chứng rối loạn do vi-rút trong một khoảng thời gian ngắn như vậy. Chúng ta cũng có công nghệ để nghiên cứu nó. Điều này chưa bao giờ xảy ra”.

Bà nói: “SARS-CoV-2 không phải là loại vi-rút duy nhất. Đây chỉ là loại vi-rút duy nhất mà chúng ta nhận được với số lượng lớn như vậy cùng một lúc”.

Những gì các nhà nghiên cứu tìm hiểu hiện tại về COVID-19 và hội chứng hậu COVID-19 “là một mô hình có thể được áp dụng cho các bệnh truyền nhiễm nói chung trong tương lai”, Bell dự đoán.

Hội chứng hậu COVID-19 sẽ tồn tại trong bao lâu?

Bell cho biết, đại đa số những người mắc hội chứng hậu COVID-19 sẽ khỏe hơn theo thời gian, được hỗ trợ đầy đủ và giảm các triệu chứng của họ.

Bà cho biết, đái tháo đường típ 2, bệnh phổi từ trước và những thứ khác có thể ảnh hưởng đến thời gian hồi phục sau hội chứng hậu COVID-19, mặc dù vẫn cần thêm bằng chứng.

Bell nói: “Tôi không nghĩ tại thời điểm này có ai có thể nói hội chứng hậu COVID-19 này sẽ tồn tại trong bao lâu vì có nhiều yếu tố khác nhau.

Nguồn: https://www.medscape.com/viewarticle/967490#vp_1

Người dịch: Vy Nguyen

Bài viết được dịch thuật và biên tập bởi ykhoa.org – vui lòng không reup khi chưa cho phép!

Advertisement

Giới thiệu Vy

Check Also

[Medscape] Thay đổi Glucose huyết tương lúc đói dự báo bệnh đái tháo đường

Các nhà nghiên cứu đã công bố nghiên cứu được đề cập trong bản tóm …