[Sống khỏe] Xơ gan có nguy hiểm không ?

Advertisement

1. Tổng quát

Xơ gan là giai đoạn cuối của sẹo (xơ hóa) gan do nhiều dạng bệnh và tình trạng gan gây ra, chẳng hạn như viêm gan và nghiện rượu mãn tính.

Mỗi khi gan của bạn bị thương – cho dù do bệnh tật, uống quá nhiều rượu hay nguyên nhân khác – nó sẽ cố gắng tự phục hồi. Trong quá trình này, mô sẹo hình thành. Khi bệnh xơ gan tiến triển, ngày càng có nhiều mô sẹo hình thành, khiến gan khó hoạt động (xơ gan mất bù). Xơ gan giai đoạn cuối nguy hiểm đến tính mạng.

Những tổn thương gan do xơ gan gây ra thường không thể phục hồi được. Nhưng nếu bệnh xơ gan được chẩn đoán sớm và điều trị nguyên nhân thì có thể hạn chế được các tổn thương thêm và hiếm khi có thể hồi phục.

2. Các triệu chứng

Xơ gan thường không có dấu hiệu hoặc triệu chứng cho đến khi tổn thương gan lan rộng. Khi các dấu hiệu và triệu chứng xảy ra, chúng có thể bao gồm:

  • Mệt mỏi
  • Dễ chảy máu hoặc bầm tím
  • Ăn mất ngon
  • Buồn nôn
  • Sưng ở chân, bàn chân hoặc mắt cá chân của bạn (phù nề)
  • Giảm cân
  • Ngứa da
  • Sự đổi màu vàng ở da và mắt (vàng da)
  • Tích tụ chất lỏng trong bụng của bạn (cổ trướng)
  • Các mạch máu như mạng nhện trên da của bạn
  • Đỏ lòng bàn tay
  • Đối với phụ nữ, vắng mặt hoặc mất kinh không liên quan đến mãn kinh
  • Đối với nam giới, mất ham muốn tình dục, phì đại tuyến vú (nữ hóa tuyến vú) hoặc teo tinh hoàn
  • Lú lẫn, buồn ngủ và nói lắp (bệnh não gan)

3. Khi nào đến gặp bác sĩ

Hẹn khám với bác sĩ nếu bạn có bất kỳ dấu hiệu hoặc triệu chứng nào được liệt kê ở trên..

4. Nguyên nhân

Một loạt các bệnh và tình trạng có thể làm tổn thương gan và dẫn đến xơ gan.

Một số nguyên nhân bao gồm:

  • Lạm dụng rượu mãn tính
  • Viêm gan siêu vi mãn tính (viêm gan B, C và D)
  • Chất béo tích tụ trong gan (bệnh gan nhiễm mỡ không do rượu)
  • Sự tích tụ sắt trong cơ thể (bệnh huyết sắc tố)
  • Bệnh xơ nang
  • Đồng tích tụ trong gan (bệnh Wilson)
  • Các ống dẫn mật được hình thành kém (mất mật)
  • Thiếu alpha-1 antitrypsin
  • Rối loạn chuyển hóa đường di truyền (bệnh galactosemia hoặc bệnh dự trữ glycogen)
  • Rối loạn tiêu hóa di truyền (hội chứng Alagille)
  • Bệnh gan do hệ thống miễn dịch của cơ thể bạn gây ra (viêm gan tự miễn)
  • Phá hủy đường mật (xơ gan mật nguyên phát)
  • Làm cứng và sẹo đường mật (viêm đường mật xơ cứng nguyên phát
  • Nhiễm trùng, chẳng hạn như bệnh giang mai hoặc bệnh brucella
  • Thuốc, bao gồm methotrexate hoặc isoniazid

5. Các yếu tố rủi ro

  • Uống quá nhiều rượu. Uống quá nhiều rượu là một yếu tố nguy cơ dẫn đến xơ gan.
  • Thừa cân. Béo phì làm tăng nguy cơ mắc các tình trạng có thể dẫn đến xơ gan, chẳng hạn như bệnh gan nhiễm mỡ không do rượu và viêm gan nhiễm mỡ không do rượu.
  • Bị viêm gan siêu vi. Không phải ai bị viêm gan mãn tính cũng sẽ phát triển thành xơ gan, nhưng đây là một trong những nguyên nhân hàng đầu thế giới gây ra bệnh gan.

6. Các biến chứng

Các biến chứng của xơ gan có thể bao gồm:

  • Huyết áp cao trong các tĩnh mạch cung cấp cho gan (tăng áp lực tĩnh mạch cửa).
    Advertisement
    Xơ gan làm chậm dòng chảy bình thường của máu qua gan, do đó làm tăng áp lực trong tĩnh mạch đưa máu đến gan từ ruột và lá lách.
  • Sưng ở chân và bụng. Áp lực tăng lên trong tĩnh mạch cửa có thể gây tích tụ chất lỏng ở chân (phù nề) và ở bụng (cổ trướng). Phù và cổ trướng cũng có thể là do gan không có khả năng tạo đủ một số protein trong máu, chẳng hạn như albumin.
  • Mở rộng lá lách (lách to). Tăng áp lực tĩnh mạch cửa cũng có thể gây ra những thay đổi và sưng lá lách, đồng thời mắc kẹt các tế bào bạch cầu và tiểu cầu. Giảm bạch cầu và tiểu cầu trong máu của bạn có thể là dấu hiệu đầu tiên của bệnh xơ gan.
  • Sự chảy máu. Tăng áp lực tĩnh mạch cửa có thể khiến máu được chuyển hướng đến các tĩnh mạch nhỏ hơn. Bị căng bởi áp lực tăng thêm, các tĩnh mạch nhỏ hơn này có thể vỡ ra, gây chảy máu nghiêm trọng. Tăng áp lực tĩnh mạch cửa có thể gây ra giãn tĩnh mạch (giãn tĩnh mạch) trong thực quản (giãn tĩnh mạch thực quản) hoặc dạ dày (giãn tĩnh mạch dạ dày) và dẫn đến chảy máu đe dọa tính mạng. Nếu gan không thể tạo ra đủ các yếu tố đông máu, điều này cũng có thể góp phần vào việc tiếp tục chảy máu.
  • Nhiễm trùng. Nếu bạn bị xơ gan, cơ thể bạn có thể gặp khó khăn trong việc chống lại nhiễm trùng. Cổ trướng có thể dẫn đến viêm phúc mạc do vi khuẩn, một bệnh nhiễm trùng nghiêm trọng.
  • Suy dinh dưỡng. Xơ gan có thể khiến cơ thể khó xử lý chất dinh dưỡng hơn, dẫn đến suy nhược và giảm cân.
  • Tích tụ độc tố trong não (bệnh não gan). Gan bị tổn thương do xơ gan không thể đào thải chất độc ra khỏi máu tốt như gan khỏe mạnh. Những chất độc này sau đó có thể tích tụ trong não và khiến tinh thần bị rối loạn và khó tập trung. Theo thời gian, bệnh não gan có thể tiến triển đến không đáp ứng hoặc hôn mê.
  • Vàng da. Vàng da xảy ra khi gan bị bệnh không loại bỏ đủ bilirubin, một chất thải trong máu, khỏi máu của bạn. Vàng da khiến da và lòng trắng của mắt bị vàng và nước tiểu sẫm màu.
  • Căn bệnh về xương. Một số người bị xơ gan bị mất sức mạnh của xương và có nguy cơ gãy xương cao hơn.
  • Tăng nguy cơ ung thư gan. Một tỷ lệ lớn những người phát triển ung thư gan đã bị xơ gan từ trước.
  • Xơ gan cấp tính-mãn tính. Một số người bị suy đa cơ quan. Các nhà nghiên cứu hiện tin rằng đây là một biến chứng riêng biệt ở một số người bị xơ gan, nhưng họ không hiểu đầy đủ về nguyên nhân của nó.

7. Phòng ngừa

Giảm nguy cơ xơ gan bằng cách thực hiện các bước sau để chăm sóc gan của bạn:

  • Không uống rượu nếu bạn bị xơ gan. Nếu bạn bị bệnh gan, bạn nên tránh rượu.
  • Ăn một chế độ ăn uống lành mạnh. Chọn một chế độ ăn uống dựa trên thực vật với nhiều trái cây và rau quả. Chọn ngũ cốc nguyên hạt và nguồn protein nạc. Giảm lượng thức ăn béo và chiên bạn ăn.
  • Duy trì cân nặng hợp lý. Lượng chất béo dư thừa trong cơ thể có thể làm hỏng gan của bạn. Nói chuyện với bác sĩ của bạn về kế hoạch giảm cân nếu bạn bị béo phì hoặc thừa cân.
  • Giảm nguy cơ mắc bệnh viêm gan. Dùng chung kim tiêm và quan hệ tình dục không an toàn có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh viêm gan B và C. Hỏi bác sĩ về việc tiêm phòng viêm gan.

Nếu bạn lo lắng về nguy cơ bị xơ gan, hãy nói chuyện với bác sĩ về những cách bạn có thể giảm nguy cơ của mình.

 

Nguồn: Mayo Clinic – Cirrhosis

Link: https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/cirrhosis/symptoms-causes/syc-20351487

Bài viết tự dịch – vui lòng không reup

Tác giả: Trần Thị Phương

Advertisement
Print Friendly, PDF & Email

Giới thiệu tranphuong

Check Also

[Healthline] Cho con bú và thuốc kháng sinh: Những điều bạn cần biết

Advertisement Cho con bú và thuốc kháng sinh: Những điều bạn cần biết   Hãy …